Orta Doğu’daki savaş, güç piyasalarını altüst ederek global enflasyon beklentilerini de yükseltti. Artan belirtsizlikle birlikte merkez bankalarının faiz patikası öngörüleri değişti. Güçlenen dolar ve petrol fiyatlarındaki artış, altın fiyatlarında oynaklığı artırırken merkez bankaları lokal para ünitelerini korumak ve rezervleri güçlendirmek için yeni adımlar atmaya yöneltti.
Bu süreçte TCMB de swap süreçleriyle hem kredi hem faiz tarafında oynaklığı önlemeyi amaçladı. Merkez’in bu atağı uzmanlara nazaran, sistemde bir döviz likiditesi zahmeti olmadığına ve uygulanan kur rejiminin sağlıklı formda işlediğine işaret ediyor.
Kredi şartları daha makul hale gelecek
Bankalara Türk lirası likidite idaresinde esneklik sağlamak hedefiyle Döviz Karşılığı Türk Lirası Swap süreçlerine başlayan TCMB, Türk lirası üzerindeki baskıyı hafifletmeyi hedefleniyor. Bu tedbirle birlikte hem piyasalardaki Türk lirası sıkışıklığı önlenecek hem de bankaların likidite ezası yaşamasının önüne geçilecek. Böylelikle kredi şartları da daha makul hale gelecek.
Söz konusu adımın hem bankacılık sistemindeki Türk lirası likiditesinin desteklenmesi hem de döviz rezervlerinin güçlendirilmesi açısından değerli bir gelişme olarak değerlendirilebilirken, TCMB’nin bu atılımıyla, bankalardan döviz alınıp karşılığında TL verilmesi yoluyla piyasadaki likiditeyi artırmayı hedefliyor.
Bu süreçler sayesinde bankanın döviz rezervlerinde de artış sağlanabilmesi amaçlanıyor. Swap süreçlerinin tekrar devreye alınmasının bilhassa kısa vadeli Türk lirası fonlama şartlarının sıkılaştığı periyotlarda değerli bir rahatlama sağlayacağı öngörülürken bu çerçevede kelam konusu adımın, para piyasalarında dengeleyici bir rol üstlenmesi bekleniyor.
Uzmanlar ne diyor?
İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Sefer Şener, değerlendirmesinde, “TCMB, rezerv idaresi ve likidite araçlarıyla esnek ve denetimli bir yaklaşım sergiliyor. Merkez Bankasının adımları fiyat istikrarını desteklerken finansal istikrarı güçlendiriyor.” dedi.
Şener, siyaset faizini birinci etapta ortaya çıkarmayıp daha çok bu cins önlemlerle müdahale etmesinin bankanın son derece proaktif davrandığını, piyasayı takip ettiğini, gelişmelere nazaran de yeni kararlar alacağının göstergesi olduğunu söyledi.
Stratejist Cüneyt Paksoy da Merkez Bankasının yapılması gerekenleri denetimli biçimde yaptığını söyledi. Merkez Bankasının elindeki araçları aktif biçimde kullandığına vurgu yapan Paksoy, “Kendi tarafından belirlenmemiş bir petrol fiyatıyla karşı karşıya iken lakin bunlar yapılır. Altın tarafı da çok speküle ediliyor, büyütülecek bir durum yok o noktada.” dedi.
Merkez’in elinde gereğince altın rezervi bulunuyor
Paksoy, Merkez Bankasının elinde gereğince altın rezervi bulunduğunu belirtti. Bu noktada gösterge tahvil faizinde geri çekilmeye dikkati çeken Paksoy, buradaki hareketin bu türlü bir ortamda Merkez Bankasının adımlarının muvaffakiyetini göstereceğini kaydetti.
Paksoy, kelamlarına şöyle devam etti:
“Gösterge tahvilde de tekrar yüzde 40 hududuna geldik gün prestijiyle. Yani 40’ın altına tekrar inmesi demek, esasen Merkez Bankası siyasetlerinin, alışılmış toplantıda nasıl bir karar alır onu ayrıyeten bakacağız ancak gösterge tahvili benim için bu bahiste değerli bir benchmark. Yüzde 40’ın altına gelmesi demek, orada yabancı satışının değil, girişinin tekrar etkini olması demek vakit içinde bu adımların da tesirini artıracaktır.”
Paksoy, bunlara ek olarak, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in Londra’daki temaslarının da olumlu sonuçlar verebileceğini lisana getirdi.
