ABD-İsrail’in İran’a saldırması Hürmüz Boğazı’ndaki güç sevkiyatlarının aksaması hasebiyle petrol fiyatları üzerinde sert tesirler yaratırken, hammadde girdisi dolasıyla plastik kesimi de sıkıntı bir periyottan geçiyor.
Plastik bölümündeki krizin temelinde savaşın beklenenden uzun sürmesi ve arz güvenliğinin sarsılması yatıyor. Petrol fiyatlarının 60 dolar düzeylerinden 100 doların üzerine çıkması, petrokimya tesislerinin “mücbir sebep” (force majeure) ilan ederek üretimi kısıtlamasına yahut fiyatları güncellemesine neden oldu. Akyüz, ham husus fiyatlarının petrolle paralel formda süratle yükseldiğini ve bu durumun kesimde önemli bir maliyet baskısı oluşturduğunu belirtti.
Üretimde “Bekle-Gör” siyaseti
Yüksek ham husus maliyetleri karşısında kârlılığını yitiren endüstriciler, stratejik bir atakla Ramazan Bayramı tatilini erkenden başlattı. “Savaş tatili” olarak isimlendirilen bu süreçte firmalar, yüksek maliyetli ham unsur almaktan kaçınarak önünü görmeyi hedefliyor.
Akyüz, sipariş bazlı çalışan birçok firmanın müşterilerine sevkiyat erteleme bildirimlerinde bulunduğunu ve tüzel süreçlerin başladığını tabir etti.
Plastik kesimindeki bu tıkanma, yalnızca plastik üreticilerini değil, girdisi plastik olan birçok dev bölümü de direkt etkiliyor. Başta beyaz eşya, otomotiv, dokumacılık, ambalaj ve mesken eserleri olmak üzere geniş bir yelpazede üretim zincirinin aksama riski bulunuyor. Murat Akyüz, bugün savaş sona erse dahi tesislerin yine devreye alınması ve ham unsur akışının olağana dönmesinin en az 90 gün süreceği konusunda ikazda bulundu.
Sektörün petrole olan bağımlılığını azaltması gerektiğini vurgulayan Akyüz, yenilenebilir güç yatırımlarının önündeki mahzurların kaldırılması davetinde bulundu. Şırnak Cizre’deki tesislerinde güneş gücü yatırımı yapmak istemelerine karşın kapasite yetersizliği üzere teknik pürüzlerle karşılaştıklarını belirten Akyüz, uzun vadeli tahlilin yerli üretim kapasitesinin artırılması ve petrol bağımlılığından kurtulmak olduğunu söyledi.
.