Birleşmiş Milletler Besin ve Tarım Örgütü (FAO), mart ayında küresel besin emtia fiyatlarının artış eğilimini koruduğunu açıkladı.
FAO Besin Fiyat Endeksi, martta 128,5 puana çıkarak bir evvelki aya nazaran yüzde 2,4, geçen yılın tıpkı devrine nazaran ise yüzde 1 yükseldi. Artışta, Orta Doğu’daki gelişmelere bağlı güç fiyatlarındaki yükseliş tesirli oldu.
Tahıl ve yağ fiyatlarında artış
Tahıl Fiyat Endeksi martta aylık bazda yüzde 1,5 artış gösterdi. Global buğday fiyatları, ABD’deki kuraklık ve Avustralya’da gübre maliyetlerindeki artışın ekim beklentilerini düşürmesiyle yüzde 4,3 yükseldi. Mısır fiyatları hudutlu artarken, pirinç fiyatlarında yüzde 3’lük düşüş kaydedildi.
Bitkisel Yağ Fiyat Endeksi ise şubata nazaran yüzde 5,1 artarken yıllık bazda yüzde 13,2 yükseldi. Palm, soya, ayçiçeği ve kolza yağı fiyatlarındaki artışta, petrol fiyatlarının yükselmesiyle biyoyakıt talebinin artacağı beklentisi tesirli oldu.
Et ve süt eserlerinde sonlu artış
Et Fiyat Endeksi martta yüzde 1 yükseldi. Avrupa Birliği’nde domuz eti fiyatları mevsimsel talep öncesinde artarken, Brezilya’da sığır eti fiyatları arz daralması nedeniyle yükseldi. Buna karşılık kümes hayvanı ve koyun eti fiyatlarında düşüş görüldü.
Süt Eserleri Fiyat Endeksi yüzde 1,2 artış kaydetti. Süt tozu fiyatları Okyanusya’da arzın azalmasıyla yükselirken, AB’de peynir fiyatları üretim artışı ve zayıf talep nedeniyle geriledi.
Şeker fiyatlarında sert yükseliş
Şeker Fiyat Endeksi mart ayında yüzde 7,2 artarak dikkat çekti. Brezilya’da şeker kamışının daha fazla etanol üretimine yönlendirileceği beklentisi, fiyatlar üzerinde üst taraflı baskı oluşturdu.
Üretim ve stok görünümü
FAO, 2026 yılı global buğday üretiminin yüzde 1,7 azalarak 820 milyon tona gerilemesini bekliyor. Hindistan’da rekor üretim öngörülürken, AB, Rusya ve ABD’de düşüş kestirim ediliyor. Global mısır üretiminin ise Arjantin, Brezilya ve Güney Afrika’da ortalamanın üzerinde gerçekleşmesi bekleniyor.
Öte yandan 2025 yılı global tahıl üretimi 3 milyar 36 milyon tonla yıllık yüzde 5,8 artış gösterdi. Dünya pirinç üretimi yüzde 2 artışla 563,3 milyon tona ulaşarak rekor kırdı. Tahıl tüketimi 2 milyar 945 milyon ton, stoklar ise yüzde 9,2 artışla 951,5 milyon ton olarak hesaplandı. Stok/kullanım oranının yüzde 32,2 düzeyinde olması, global arzın görece rahat seyrettiğine işaret etti.
