Türkiye’de esnafın en fazla ilgi gösterdiği mesleğin “bakkallık” olduğu ortaya çıktı. Ocak ayı prestijiyle ülke genelinde 184 meslek kısmında faaliyet gösteren toplam 2 milyon 256 bin 978 esnaf ve sanatkar, 2 milyon 542 bin 99 iş yerinde ekonomiye katkı sağlıyor.
İller bazında bakıldığında, Türkiye’nin en fazla esnaf ve sanatkara sahip ili 283 bin 449 kişiyle İstanbul olarak belirlendi. İstanbul’u sırasıyla İzmir, Ankara, Antalya ve Bursa takip etti. Esnaf sayısının en az olduğu vilayet ise 2 bin 178 ile Bayburt olarak kayıtlara geçti. Bayburt’un akabinde en az esnafın bulunduğu vilayetler Ardahan, Tunceli, Iğdır ve Gümüşhane oldu.
Esnafın en ağır olduğu meslek kolları sıralamasında 194 bin 52 bireyle “bakkallık, bayilik, büfecilik” birinci sırada yer aldı. Bu meslek kolunu, 189 bin 392 esnafla “kara yolu ile yük taşımacılığı”, 139 bin 825 ile “lokantacılık”, 97 bin 864 ile “servis aracı işletmeciliği” ve 85 bin 506 esnafla “taksicilik” takip etti.
Kadın esnaf sayısı 430 bini aştı
Ülke genelindeki esnafın yüzde 19,25’ini (434 bin 573) bayanlar oluştururken, erkek esnaf sayısı 1 milyon 822 bin 405 (yüzde 80,75) olarak belirlendi. Esnaf sayısının toplam ülke nüfusuna oranı ise yüzde 2,65 olarak hesaplandı.
2026’nın birinci ayında esnaf dünyasında hareketlilik sürdü. Ocakta 27 bin 929 yeni iş yeri tescil edilerek açıldı, 12 bin 736 iş yeri ise terkin (kapanış) süreci gerçekleştirdi. Yeni tescillerde de İstanbul 3 bin 311 yeni işletmeyle dorukta yer aldı. Esnafın finansmana erişimi kapsamında, ocakta devlet bankaları ve kooperatifler aracılığıyla 16 bin 879 esnafa toplam 12 milyar 584 milyon lira kredi kullandırıldı.
Esnaf ve sanatkarlar ocakta 32,25 milyon dolarlık ihracat gerçekleştirdi. İhracat yapılan ülkeler ortasında birinci sırayı Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) alırken bu ülkeyi Moğolistan, Romanya, Suudi Arabistan ve Almanya izledi. Tıpkı devirde esnafın ithalatı ise 41,14 milyon dolar olarak gerçekleşti. İşletmelerin üretim gücünü belgeleyen kapasite raporlarında da ocakta hareketlilik yaşandı. Toplam 346 kapasite raporu onaylanırken kesim bazında 140 raporla besin ve tarım sektörü önder oldu. Vilayet bazında ise en fazla kapasite raporu alan kent 24 adetle Bursa olarak öne çıktı.
“Yapılandırma ve hurda araç teşviki nefes aldırır”
Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu (TESK) Genel Başkanı Bendevi Palandöken, yapılandırma ve hurda araç teşviki üzere uygulamaların iktisada birebir anda katkı sağlayacağını söyledi. Palandöken, “Esnafın günden güne problemleri katlanıyor. E-hacizle bütün gayrimenkullerle bankadaki paralarına el koyuluyor. Münasebetiyle beşerler ödeyecekse ödeyemiyor. Bir yapılandırma yapın. Borçlarla piyasa kilitleniyor ve beşerler mağdur oluyor. Beşerler en azından elindeki parayı götürüp borcunu yatırıp işini idame ettirecek. Hurda araçlar trafikte yaklaşık 20 yaş üstünde 8 milyon araç var. Tekliflerimizin hepsi makul yapılması gerekli. Yapılandırma ve hurda teşviki insanlara nefes aldırır “ diye konuştu.
